Stel: Je zegt tegen je collega dat je zijn dienst niet over kunt nemen, omdat je andere plannen hebt. Dat is op zich kort en duidelijk. Maar als je deze woorden onverstaanbaar zacht, aarzelend uitspreekt, daarbij je schouders ophaalt, hem niet aankijkt, en het geheel voorziet van een zenuwachtig lachje…Dan zal je collega de manier waarop je het zegt geloven, en niet wat je zegt. Hij zal je niet geloven op je woord (letterlijk), maar je aarzeling en onzekerheid waarnemen. En… hij zal daar gebruik van maken. Voor hem is het namelijk een kans. Misschien ben je toch wel bereid om zijn dienst over te nemen.

Om serieus genomen te worden als je een verzoek weigert, moet je je woorden ondersteunen met je lichaamstaal. Ook nee zeggen met je blik, je houding, je gebaren, je mimiek. Maar hoe ziet een zelfverzekerd en geloofwaardig uitgesproken nee eruit?

Hoe sta je erbij?
Als je stevig wilt overkomen, moet je zorgen dat je stevig staat. Als je letterlijk moeilijk om te duwen bent, wordt wat je zegt ook minder makkelijk overruled.

Dus niet leunen op één been. Daarmee geef je aan dat je klaar bent om de benen te nemen en bovendien sta je onvast. Niet erg zelfverzekerd.

Ook niet je benen kruisen, want daarmee zet je jezelf vast en ben je weer gemakkelijk omver te duwen. Om dezelfde reden is het ook niet aan te bevelen om je benen en voeten dicht naast elkaar te zetten. Stevig staan doe je met je voeten op heupbreedte of iets wijder en je knieën van het slot. Je voeten zijn gericht op je gesprekspartner.

En als je zit?
Als je zit terwijl je nee zegt, geldt eigenlijk hetzelfde. Niet je benen verstrengelen onder de stoel (dames) want daarmee zet je jezelf vast. Je zegt ermee (in deze situatie) ik kan niet weg, ik zit klem. Ook als je zit kun je je beide benen op de grond houden. Dat vereist benen naast elkaar, voeten aan de grond. Vooral als je aan tafel zit is deze houding erg geschikt.

Ook mogelijk: je onderbeen op je knie geplaatst terwijl je met de ander discussieert. Dit oogt strijdbaar. Voor rokdragende dames is deze houding minder geschikt. Zij doen het prima met de benen over elkaar geslagen. Hiermee straal je dan uit: ik wijk niet (van mijn standpunt).

Hoe kijk je erbij?
Je kijkt de ander ontspannen aan met een normale zakelijke blik. Dat wil zeggen dat je je blik gericht houdt op de driehoek ogen-neus bij de ander. Wegkijken als je nee zegt en teveel knipperen met je ogen is funest.

De ‘dominante blik’ is wellicht ook wel eens interessant om uit te proberen. Bijvoorbeeld als het gaat om zeer hardnekkige gevallen. Hierbij kijk je de ander strak aan zonder met je ogen te knipperen, waarmee je zegt: ik wil je de mond snoeren…. Niet iedereen wil zo overkomen, maar het werkt wel.

Belangrijk. Houd het serieus. Je hoeft niet te lachen bij het nee zeggen. Sommige mensen hanteren een flauwe glimlach om het geheel wat zachter te maken. Om aan te geven dat je heus wel snapt dat het vervelend is voor de ander dat jij weigert. Maar het lachje komt heel nauw. Dus bij twijfel: geen lach.

Waar laat je je armen?
Je armen kun je op tafel leggen of je houdt ze losjes over elkaar heen geslagen. Dat is een neutrale houding. Zorg dat je je armen niet dusdanig strak over elkaar heen slaat dat je knokkels er wit van zien. Dat ziet er weer bang en verkrampt uit. Ook niet doen: jezelf omarmen en strelen, want daarmee zeg je: ik heb troost nodig.

Nee schudden?
Ja dat is een goed idee. Een duidelijker signaal dat je iets niet wil doen is er bijna niet. Erg nuttig als de ander blijft aandringen. Terwijl hij aan het woord is, kun je al nee schudden.

Daarmee zeg je: ik ben het er niet mee eens en ik wil het nu al zeggen. De kans is groot dat de ander zijn verhaal staakt en jou laat interrumperen.

Hoe klinkt een goed nee?
Spreek luid (genoeg) en beklemtoon de woorden. Een onverstaanbaar gemurmeld nee, maakt op niemand indruk.

Als je deze tips toepast de eerstvolgende keer dat je nee zegt, kom je zeker geloofwaardig over. Experimenteer er maar eens mee. Misschien eerst voor de spiegel en dan in het echt. Hoe bewuster je omgaat met non-verbale communicatie hoe beter anderen je ‘verstaan’ (en visa versa).

Hoe meer wat je zegt, gelijk is aan hoe je het zegt, hoe gemakkelijker de boodschap voor de ander te begrijpen is. Dit geldt overigens niet alleen voor nee-zeggen. Het maakt je geloofwaardiger bij alles wat je zegt.

Lees hier het artikel over hoe je nee kunt zeggen tegen een verzoek

Schrijver Feite Hofman (42) is behalve schrijver ook nog vader, echtgenoot, tennisser, huisman, af en toe werkzaam in het basisonderwijs en filosoof op amateurbasis. In al deze ‘rollen’ vindt hij zijn inspiratie voor gevatte, vermakelijke en pakkende columns die intussen gebundeld zijn in twee boeken. Hij schrijft over het bijzondere van het alledaagse, want ‘beter een grote denker over kleine dingen, dan een kleine denker over grote dingen’. Ik voerde een openhartig gesprek met hem over bescheidenheid, vriendelijkheid versus venijnigheid en doen wat je het liefste doet, gelardeerd met mooie woorden, Paulientjes* en gedachtesprongetjes.
Klik hier om het volledige interview met Feite Hofman te lezen.

En waarom doe je dat eigenlijk?
Meestal wil je de ander niet teleurstellen. Je wilt dat de ander je aardig vindt. Soms voel je je domweg zo overvallen of zelfs geïntimideerd dat je niet durft te weigeren.

Een verzoek weigeren op een vriendelijke en toch duidelijke manier
Nee zeggen tegen iemand en die persoon de volgende dag gewoon nog kunnen aankijken, kun je leren. Oefen maar eens met onderstaande stappen. Je zult merken dat het steeds gemakkelijker gaat.

Eerst even denken: Weet wat je (niet) wilt
Om rustig nee te kunnen zeggen moet je precies weten wat je wel en niet wilt. Stel je collega vraagt of jij morgenavond zijn dienst kunt overnemen en dat wil je niet, want je hebt andere plannen (om iets leuks met je partner te gaan doen, om op de bank te hangen, geen plannen maar je hebt al vaak genoeg je dienst met hem geruild). Dan is het belangrijk dat je je goed realiseert wat je wilt. Alleen als je héél duidelijk voor jezelf weet wat je wilt, weet je ook wat je niet wilt en kun je weigeren. Dus zorg ervoor dat je dat helder hebt.

dan DOEN: Nee met een toelichting
Nu volgt het daadwerkelijke nee zeggen. Je weet dat je zijn dienst niet wilt overnemen en je gaat dat hem nu duidelijk maken. Hoe? Hou het kort, begin met het woord nee en geef een korte toelichting.
Klinkt als: Nee, dat gaat helaas niet, ik heb al andere plannen.

Wat veel mensen doen die nee zeggen lastig vinden, is een uitgebreid verhaal verzinnen over waarom ze niet aan het verzoek kunnen voldoen. Dat maakt de zaak niet duidelijker en de boodschap niet krachtiger. Dus hou het kort.

In de helft van de gevallen werkt zo’n kort en vriendelijk nee met toelichting. Maar in de andere helft van de gevallen zal de collega in kwestie toch nog een poging doen om jou over te halen.
Hij zal precies die argumenten in de strijd gooien waar jij gevoelig voor bent. Want mensen die nee zeggen lastig vinden, vinden het vaak prettig om andere mensen te helpen, ze worden graag aardig gevonden en willen graag hun bijdrage leveren aan dat alles goed loopt. Dus probeert de collega het met argumenten die klinken als: jij kan het zo goed, ik zou niet weten tot wie ik me verder kan wenden, help me alsjeblieft, het is ook jouw verantwoordelijkheid en anders loopt het in de soep….. Dit soort argumenten laten je bijna overstag gaan…..
Wat je nu moet doen is volhouden en geen nieuwe argumenten aanvoeren
Blijf kalm je weigering herhalen met dezelfde toelichting. Kom in geen geval met nieuwe argumenten, want dat geeft de ander munitie om met nieuwe tegenargumenten te komen. Dus verval rustig in herhaling en geef de zelfde toelichting en blijf ondertussen rustig ademhalen en je focussen op wat je wilt.
Dit zal bijna altijd werken. Maar wat te doen met die hardnekkige doordrammende types die het nu nog niet begrepen hebben?
Daarvoor kun je nog drie tactieken aanwenden.
De eerste is: geef feedback op het doordrammen. Het zal ongeveer klinken als.
Jaap, je vraagt me nu al 3 keer of ik je dienst wil overnemen, terwijl ik ook al 3 keer heb gezegd dat ik het niet wil doen omdat ik andere plannen heb. Ik krijg het gevoel dat je helemaal niet naar me luistert en dat je me niet serieus neemt. Ik zou het fijn vinden als je er over op hield.
Als dit niet kan – er zijn situaties waarin het niet gepast is- dan kan je gaan voor de tweede tactiek: Zoek samen naar alternatieve oplossingen maar zonder van je oorspronkelijke weigering af te wijken. Dat laatste is belangrijk. Want je wilt ook in de toekomst te boek staan als iemand die serieus genomen wordt als hij nee zegt. Deze optie kan klinken als: Jaap, ik kan je dienst niet overnemen, maar ik kan wel met jou kijken naar welke andere mogelijkheden er misschien zijn om je probleem op te lossen.
De derde oplossing is het kopen van tijd. Je zegt dat je erover na moet denken en dat je er op een bepaald moment op terug komt. Hiermee geef je jezelf tijd om te bepalen wat je (niet) wilt en om eventuele heftige emoties te laten bedaren. Kortom om weloverwogen het verzoek te weigeren met een duidelijk nee met een toelichting.

Ten slotte: bij nee zeggen moet je ook nee uitstralen. Hierover meer in een volgend blog.

Reacties

Janine: Heel goed artikel, wat ik graag ook zou willen weten is hoe ga je om met deze situatie als het je meerdere is? Die vinden het echt niet fijn om nee te horen en komen met argumenten als werkweigering, slecht voor je carrière en die onzin

Danielle: Nee zeggen tegen je baas kan inderdaad nog lastiger zijn dan nee zeggen tegen een collega. Stel dat je baas je vraagt om een extra klus op te pakken, terwijl je agenda al barstensvol is met werk. Je wilt niet lui of ongemotiveerd overkomen en je begrijpt ook best wel dat er haast is bij die klus…maar je kan het er niet bij doen.
In zo’n geval heb je verschillende opties. Je kunt uitleggen aan je meerdere waar je allemaal mee bezig bent en hoeveel tijd elke afzonderlijke taak kost, om hem daarna te vragen waar volgens hem de prioriteit ligt.
Dan is er geen sprake van werkweigering, in tegendeel je kan er geen extra klus bij doen omdat je niet wilt dat je andere werk er onder gaat lijden.
Het kan helpen om als je een verzoek weigert eraan toe te voegen wat je wel kan. Bijvoorbeeld: ik dan die klus er helaas niet bij doen, want ik moet eerst dat andere werk nog afmaken. Ik kan wel vragen of die en die collega het kan doen. Of ik kan het wel volgende week doen.
Probeer het maar eens uit. De meeste bazen waarderen het wel als iemand meedenkt en weet waar zijn of haar grenzen liggen. En… de meeste bazen horen liever in vooraf dat je een klus er niet bij kunt hebben dan achteraf.

Harry: Goede raadgevingen.
Ontstaan er andere reacties van weerszijden als Jaap als meerdere
bijv een Annemarie is?

Danielle:Wat mij betreft maakt het niets uit of degene wiens verzoek je weigert een man of een vrouw is. Denk jij van wel?

Liefst ga je weer terug naar bed, maar een ‘gezond’ Nederlands schuldgevoel weerhoudt je daarvan. Ook al ben je eigen baas, elke dag moet gewerkt worden. Juist omdat je eigen baas bent en zeker in tijden van crisis. Heb je geen last van schuldgevoel dan heb je misschien wel huisgenoten, bazen, medewerkers of klanten die er niet blij mee zijn als jij vandaag in bed blijft.

Wat te doen?

1. Doe NIETS
Laat het project waar je mee bezig bent (tijdelijk) zitten. Natuurlijk denk je eerst: Ja maar….. dat kan toch niet? Maar denk er eens goed over na. Welke gevolgen heeft het nou echt als je dit project een week of een maand later oplevert? Of helemaal niet oplevert?

Nietsdoen of in elk geval niet meer aan het project werken, levert vanzelf inspiratie op en daarmee zin om er weer mee verder te gaan. Vertrouw daar maar op.

2. Doe iets heel anders
Maar wat doe je dan in de tijd dat je niets doet? “Jij kunt nooit te lang stilzitten” In die tijd, doe je iets compleet anders. In mijn geval betekent dat in plaats van werken achter een computer, sporten buiten in het park. Maar je kunt natuurlijk ook iets anders anders gaan doen: naar de kapper gaan, een legpuzzel maken, in de tuin werken, op bezoek gaan bij je moeder of een ijsbeer gaan vouwen. (heb ik ook nog gedaan)

Stel dat bovenstaande oplaadgedrag geen optie is, omdat je op je werk moet verschijnen en misschien heb je wel een deadline te halen ook. Dan is er nog een derde gouden tip om jezelf, logge-olietanker-van-demotivatie toch aan de gang te krijgen.

3. Doe de tien minuten truc
Werk tien minuten aan de taak waar je geen zin in hebt. Zet de timer van je mobiel of gebruik een keukenwekker, en werk 10 minuten aan het project. Na tien minuten ga je wat anders doen.

Waarom werkt dit?
Tien minuten is zo kort en overzichtelijk, dat kan zelf jij als über demotivado nog wel opbrengen. Tien minuten is te doen.
Omdat je de taak waar je geen zin in hebt, opdeelt in tien minuten krijg je het voor elkaar om er aan te beginnen. Je hebt jezelf weer in beweging gebracht!

Het is een bekende wet dat dingen in beweging de neiging hebben om te blijven bewegen, maar dingen in stilstand kosten veel energie om in beweging te krijgen. Denk aan de olietanker: het kost veel energie om het ding aan de gang te krijgen maar als ie eenmaal vaart is ie bijna niet meer te stoppen.

Vaak gebeurt het volgende. Als je de eerste tien minuten hebt doorstaan, volbracht, doorgewerkt gaan de elfde en de twaalfde minuut vaak vanzelf. Je wil iets nog even afmaken. Vaak ook gaat het eerste uur en wellicht een aantal uren daarna ook vanzelf. Je wordt zomaar weer opgenomen in je eigen flow.

Laten we het erop houden dat je meer gericht bent op je eigen belang dan op dat van anderen. Is dat erg? Probeer die vraag even los te laten. Zoals gezegd de Big Five brengt je persoonlijkheid in kaart. Niet of je goed of slecht bent. Je kunt er iets aan hebben voor zelfreflectie. En reflectie houdt juist in dat je je oordeel even uitstelt, en probeert te zien hoe het is en wat je ermee kan.

Wie meer gericht is op zijn eigen belang dan op dat van anderen, gedijt beter in een organisatie waarin onafhankelijkheid en competitie hoog aangeslagen worden. In zulke organisaties vindt niemand je een egoïst, daar is het normaal dat je voor jezelf opkomt. Dan is een lagere score op altruïsme dus juist handig. Niks aan de hand.

Echter als je de uitslagen confronterend vindt, dan is dat meestal een teken dat het nuttig voor je is, om er iets mee te doen.
Kom je naar aanleiding van de lage score op altruïsme tot de conclusie dat je eigenlijk liever vriendelijker zou willen zijn. Meer rekening met anderen zou willen houden. Bedenk dan eens manieren waarop je je eigen belangen naar de achtergrond zou kunnen verschuiven om anderen te helpen (waar je dan zelf uiteindelijk ook weer wat aan hebt).

Wat kan je doen?
• Je kan in de eerstvolgende situatie waarin je iets voor een ander kan doen (waar je eigenlijk geen zin in hebt, het nut niet van in ziet enz.) het toch doen.
• Je kan iemand vragen: Zeg, ik zou eens wat vriendelijker willen overkomen, wat zou ik volgens jou als eerste kleine dingetje kunnen veranderen?

Bedenk na afloop eens bewust wat het effect hiervan was. Misschien krijg je er wel lol in!

Ook ervaring met de Big Five? Of heb je weleens een uitslag gehad bij een persoonlijkheidstest die je verraste in positieve of negatieve zin? Reageer gerust!
Op 123test kun je gratis een korte versie van de Big Five doen.

Young Professionals anno nu willen trots zijn op de organisatie waar ze voor werken. Ze willen zichzelf herkennen in de visie en de doelen van het bedrijf. Ze zijn bereid het beste van zichzelf geven en ze weten veel. Ik heb gemerkt dat Young professionals het, ondanks hun goede wil en uitgebreide kennis (of dankzij?), soms best moeilijk vinden om zich staande te houden in de praktijk, om hun goede ideeën aan de man te brengen, om aan ieders en hun eigen verwachtingen te voldoen.

Want hoe doe je dat in de praktijk? Assertief zijn en toch je baas en collega’s te vriend houden. Hoe vertel je dat je best bereid bent om hands-on allerlei klussen op te knappen, maar dat je soms toch het gevoel hebt dat je ook wel eens wat inhoudelijker werk zou willen doen?
In het Tiger programma gaan de young professionals met al dit soort situaties aan de gang.
Dit betekent voor elke deelnemer iets anders. Want het hangt helemaal van je werksituatie en van je persoonlijke kwaliteiten af waar je aan wilt werken. Ben je in de praktijk soms net iets te bedeesd, iets te veel op de achtergrond of kom je juist te stellig uit de hoek?

Te bescheiden of te stellig, iets nieuws leren en in de praktijk brengen betekent altijd dat je bereid moet zijn om zo nu en dan uit je comfortzone te komen. Immers vaak weet je het wel, maar je doet het (nog) niet. Dat is logisch; wij mensen (ook niet young professionals) zijn geneigd te kiezen voor gedrag dat we kennen, want dat is veilig. We doen de dingen het liefst zoals we altijd doen, want dan weet je ten minste wat je krijgt. Ook al is het nieuwe gedrag veelbelovend of zelf logisch, toch laten we het maar, vanwege het risico van het onbekende. Echter als je doet wat je altijd doet, ook in situaties die je eigenlijk wel zou willen veranderen of verbeteren, krijg je wat je altijd krijgt. Daarom gaan we in de training veel oefenen met situaties uit de eigen praktijk. Dat doen we in een ontspannen sfeer, waarin het ‘veilig’ leren is. Waarin je van alles kunt uitproberen. Miskleunen mag (juist! daar leer je veel van) én schitteren ook.
Het eerste Tiger programma start eind september. Ik heb er ontzettend veel zin in!

Luisteren naar de woorden is een vorm van selectief luisteren of autobiografisch luisteren. Wat je feitelijk doet is wachten. Wachten tot je die woorden hoort waar je (graag) op in wilt haken. Dus je hoort de woorden van de ander wel, maar feitelijk luister je vooral naar jezelf. Je reageert alleen op die delen van het verhaal, die je aanspreken of waar je wat mee kunt. Je gebruikt het verhaal van de ander als een kapstok voor het jouwe.
Deze technische vorm van luisteren maakt dat je veel dingen kunt missen. Wat ontbreekt als je op deze manier luistert, is het werkelijk inleven in het referentiekader van de ander. Je onderzoekt, oordeelt, interpreteert en adviseert.
Is er dan iets mis met onderzoeken, oordelen, interpreteren en adviseren? In principe niet. Het hangt er alleen wel vanaf met welke intentie je dit doet. Onderzoek je, stel je vragen om meer te weten te komen (over het probleem) van je gesprekspartner of onderzoek je om hem zo snel mogelijk jouw oplossing te kunnen geven? Met name als je je onderzoekende vragen gesloten formuleert, leidt dit vaak tot vruchteloze resultaten, simpelweg omdat je op een ander (je eigen!) spoor zit. Datzelfde geldt voor interpreteren, dat doe je bij uitstek vanuit je eigen referentiekader.
Ik had eens een klant, die ik echt heel graag wilde binnenhalen. Maar hij gaf al aan dat hij van plan was de opdracht aan een ander (groter, bekender) trainingsbureau te geven. Eigenlijk had ik het al opgegeven (mijn interpretatie van zijn woorden) en uit pure wanhoop probeerde ik me in te leven in zijn situatie. Ik vatte heel precies samen wat zijn wensen waren en waarom hij twijfelde om met mij in zee te gaan. Hierdoor had ik acuut zijn volle aandacht. Hij merkte dat ik precies begreep waar hij mee zat en waarom hij liever met de concurrent in zee ging. Dit maakte het gesprek zo open dat ik nauwelijks nog tijd hoefde te besteden aan welke oplossing ik zelf voor hem te bieden had. De man was al om en de zaak beklonken.
Dus onderzoek, oordeel, interpreteer en adviseer zoveel je wilt, maar wel altijd eerst echt luisteren, met als doel de ander te begrijpen, om daarna pas een advies uit te brengen of je mening te geven. Pas als je je verplaatst in de ander, doorvraagt naar wat hem beweegt, wat zijn frustraties zijn, waar hij een oplossing voor zoekt, wat hij daarvoor al gedaan heeft etc etc en vervolgens zijn woorden zijn behoeftes en twijfels kunt weergeven, luister je echt naar de ander. (en boek je toch zelf successen)

Bedenk eens hoe jij luistert naar je vriend(in), je collega of je opdrachtgevers?

Heb jij opmerkingen, vragen of ook een verhaal?
Mail gerust

Ditzelfde mechanisme van te oprechte feedback geven kan je in de weg zitten bij feedback geven op je werk. Ook al vragen mensen (bazen, opdrachtgevers, collega’s) om je mening. Het wil nog niet zeggen dat ze je die dan ook in dank afnemen.
Beroemd is het voorbeeld van de teamleider die zijn teamleden vroeg elk een lijst met verbeterpunten voor de afdeling op te stellen. Een jonge ambitieuze professional, met oog voor detail, diende daarop een lijst met meer dan 40 verbeterpunten in.
De teamleider was niet blij. Hij vatte de suggesties voor verbetering op als kritiek op zijn eigen functioneren als teamleider. De lijst verdween diep onder in een la en er werd nooit meer over gesproken.
De jonge professional was ook niet blij. Hij zag de uitnodiging om met verbeterpunten te komen als een kans om te laten zien wat hij allemaal wist en waarnam. Hij wilde met zijn goede en frisse ideeën de afdeling vooruit helpen. Hij was teleurgesteld dat er (weer) niets met zijn waardevolle input werd gedaan.

Zelfs bij goedbedoelde, gevraagde feedback kan te veel eerlijkheid je behoorlijk in de weg zitten. Een eerlijke weergave van hoe de feiten volgens jou zijn en hoe de ander daar iets aan zou kunnen veranderen, kan leiden tot boosheid, of tot heftige gekwetstheid bij de ander.

Dus wat te doen?
Het belangrijkste dat ik je wil meegeven (naast uiteraard het 5 stappen feedback plan) is:
Geef nooit teveel feedback in één keer.
Wij ‘slimme’ mensen willen vaak graag laten zien hoe slim we zijn, tonen dat we oog hebben voor detail en verbanden kunnen leggen tussen oorzaak en gevolg. Daarnaast willen we de ander graag helpen met onze goedbedoelde tips…
Echter als je echt iets wil veranderen aan gedrag dat je dwarszit, of een ander echt wil helpen om zichzelf te verbeteren bijvoorbeeld bij het voeren van een acquisitiegesprek, beperk je feedback dan tot één punt.
Het maakt niet uit hoe slim jij bent en wat je nog meer allemaal kunt bedenken voor verbetering van wat of wie dan ook. Geef alleen het belangrijkste punt. Als je dit doet, beperk je je tot wat de ander aankan. Daarnaast moet je het kort houden. Eén of twee voorbeelden zijn voldoende, blijf bij de hoofdlijn van je verhaal en ga niet ‘pikken’ op details. Dat is namelijk vaak funest voor de sfeer.

Al je andere suggesties houd je voorlopig voor je. Wie weet kom je daar een andere keer op terug. Maar je zult zien, in de praktijk, dat als een ander aan de slag gaat met een punt, dat de andere zaken als in een sneeuwbaleffect ook opgelost raken.

Ten slotte mocht de ander in de verdediging schieten of zelfs jou gaan wijzen op jouw tekortkomingen – weinig kans als je de feedback-regels volgt- blijf dan zelf rustig. Sta open voor zijn/haar gevoelens. Neem er de tijd voor en geef het ARIE (met Aandacht, Respect en Interesse, Bereik je je Eigen Doel). Vraag door en vat samen.

Feedback geven in 5 stappen
1 benoem wat je hebt waargenomen
2 vraagt of dat klopt
3 vertel wat het effect daarvan op jou is
4 vraag of hij/zij zich dat kan voorstellen
5 vertel/vraag hoe je het graag zou willen zien

En een boek dat nogal wat belooft, namelijk: met gemak onbegrensde rijkdom verwerven en iedere onderneming met succes voltooien. Om dat te bereiken moet je de zeven spirituele wetten van succes begrijpen en toepassen. De beschreven spirituele wetten zijn eigenlijk natuurwetten. Zowel in elke cel in het lichaam, als in het grootste functioneren van de kosmos, vind je het functioneren van de 7 wetten terug. Want alles is een uiting van de onwankelbare intelligentie van de natuur.

Kort (door de bocht) gaan de 7 wetten over: je ware Ik kennen en niet oordelen, geven wat je wilt hebben, bewuste keuzes maken, acceptatie en verantwoordelijkheid nemen, loslaten en je doelen bereiken. Het is altijd zinvol om weer eens te lezen te denken en na te voelen over deze mooie en waardevolle thema’s. Elke wet wordt in een apart hoofdstuk toegelicht. Per wet volgt vervolgens een hoofdstukje met toepassingen in de praktijk. De toepassingen klinken als een soort mantra’s: Vandaag zal ik …..

Juist door de mantra-achtige stijl in de ik-vorm, zijn de toepassingen helder en ook wel uitnodigend. Door het hoogdravende woordgebruik: oneindige creativiteit, ware IK, pure potentialiteit eeuwige mogelijkheid, werkelijke macht. onmetelijke etc etc. leest het boek als één lang gebed. Voor wie net als ik niet houdt van het ‘bloemrijke’ taalgebruik kan het een aanbeveling zijn om alleen de toepassingen te lezen. (en in de praktijk te brengen)

Extreem dominante mensen vinden zichzelf altijd belangrijker dan jij, verwerpen je ideeën (soms lachend), hebben over elk onderwerp een mening en weten alles beter. Ze intimideren, door bedreigende taal uit te slaan zoals: “Prutser!” of “Moet ik je baas er even bij halen?” Daarnaast accepteren ze geen kritiek, luisteren ze slecht, praten ze dwars door je heen, zeggen ze zelden ‘dank je wel’ en vrijwel nooit ‘sorry’.
Ze gedragen zich zo omdat ze geleerd hebben dat ze met dergelijk gedrag anderen kunnen beïnvloeden. In sommige gevallen doen ze het bewust, maar in heel veel gevallen gaat het om een onbewuste manier van doen. Ze weten niet beter. Van jou wordt verwacht dat je professioneel met hen omgaat, terwijl je denkt: Doe toch normaal man! (of vrouw).

Meestal (als je zelf niet extreem dominant bent) reageer je als volgt. Je laat je intimideren, (fright) met als gevolg dat je met kromme tenen en de kaken op elkaar opdrachten uitvoert waarvan je vindt dat ze anders moeten of helemaal niet moeten. Of je pikt het niet en gaat de strijd aan (fight) door boos te worden. Deze strijd ga je verliezen omdat de extreem dominante persoon veel meer ervaring heeft met ‘vechten’ en een veel sterkere drive heeft om te winnen. Ook hem proberen te wijzen op zijn asociale gedrag leidt tot niets. Hij is namelijk niet gevoelig voor gevoelens van anderen. Dus in beide gevallen laat je de extreem dominante persoon macht over jou hebben en delf je zelf het onderspit.

Het helpt als je dominant gedrag begrijpt. Wat willen dominante mensen eigenlijk? Waarom moeten ze zich altijd zo laten gelden? Het antwoord is dat ze willen winnen.
Ze beschouwen het leven als een wedstrijd en daarmee ieder ander als concurrent. Het winnen is zo belangrijk dat al het andere (gevoelens van anderen) ondergeschikt wordt.
Even interessant is de vraag: wat willen ze niet? Koste wat kost moet voorkomen worden dat hun zwakheid/kwetsbaarheid zichtbaar wordt. Tegengesteld aan wat je misschien zou verwachten spelen angst en onzekerheid bij extreem dominante mensen (onbewust) een grote rol. Ze zijn bang voor tegenspraak, bang om zelf te gaan twijfelen als ze naar je zouden luisteren en bang om gezag te verliezen. Dus de feitelijke vraag die de dominante persoon drijft is: Ben ik wel goed genoeg? En ook: Zie jij wel hoe goed ik ben? Tel hierbij op dat hij gewend is aan zijn eigen gedrag, omdat hij nauwelijks weerwoord krijgt, iedereen globaal doet wat hij zegt en hij dus zelf denkt dat zijn gedrag ‘normaal‘ is. Hij ziet geen reden om iets te veranderen.

Complimenteren en/of bedanken
De extreem dominante persoon wil gewoon (net als iedereen) gezien worden. Zijn dominante gedrag is het gevolg van zijn gevoel van gebrek aan erkenning. Dus geef hem applaus in de vorm van complimenten. Vraag hem naar zijn expertise. Het effect hiervan is dat de noodzaak om te winnen tijdelijk minder op de voorgrond staat en vervolgens kan jij met je eigen verhaal/mening komen.

Wat ook goed helpt is iemand op een droge manier bedanken. Als hij op zijn manier tekeer is gegaan. Bedank hem dan doodleuk voor zijn bijdrage . “Bedankt voor je bijdrage, het is mij nu een stuk helderder.” Vervolgens ga je niet in discussie. Indien de situatie het toelaat loop je weg, of je gaat over op een ander onderwerp. Als je het kan opbrengen begin je over de oplossing. Grote kans dat de dominanterik zich nu gefrustreerd (en wie weet zich beschaamd) voelt. Nog grotere kans dat hij de volgende keer een toontje lager zingt. En jij? Jij hebt je niet laten verleiden tot fright or fight. Door te bedanken en door te complimenteren neem je hem zijn wapens af. Want met weerstand kan hij goed overweg, maar tegen vriendelijkheid is hij niet bestand.

Bedanken en complimenteren moet je neutraal doen. Niet op een cynische manier, want dat maakt jou weer passief agressief. En niet op een overdreven manier, want als de extreem dominante figuur denkt dat je hem niet serieus neemt, verergert dat zijn dominantie alleen maar.

Ik ben benieuwd naar jullie persoonlijke resultaten van deze aanpak (de onmiddellijke en lange termijn effecten; want soms is herhaaldelijk toepassen nodig)